ТҮРКІСТАН: 21 ҚАҢТАР – ИНЖЕНЕРЛІК ӘСКЕРЛЕР КҮНІ


Бұл әскерлер тосқауылға төтеп беріп, бастарын қатерге тігеді. Қауіпті де сейілтетін – осы әскер. Олар мүлтіксіз қызмет етеді. Жүктелетін міндеттер де жеңіл емес. Жүрген жолдары да тарихтың еншісіне жазылып жатыр.
Төл әскеріміз енді құрылған шақта еліміздің аумағында әртүрлі инженерлік әскери бөлімдер бар еді. Міне, Қазақстан аумағында орналасқан осы инженерлік бөлімдер ҚР Қарулы Күштері инженерлік әскерлерінің қалыптасуына түрткі болды. Сол кезде, 1993 жылы еліміздің аумағында инженерлік әскердің 12 жеке бөлімі болды. Олар КСРО Қорғаныс министрлігіне, Түркістан әскери округі штабына және 40-армия штабына бағынды. Сол кезде инженерлік әскерлердің оңтайлы құрамын анықтап, қайта құру қажет болды. Ол құрылымдық өзгертулер тәуелсіздік алған алғаш жылдармен тұспа-тұс келді. Осылайша, ҚР Қорғаныс министрлігінің ұйымдастырушылық штатының құрылымын құрған кезде Алматыдағы 40-армияның инженерлік бөлімі базасында 1992 жылдың қарашасында ҚР ҚМ Инженерлік басқармасы құрылды. Еліміздің аумағында орналасқан штабтарда инженерлік әскердің білікті мамандары бар болатын. Сол кезде инженерлік штаб бастығы – Солтүстік-Кавказ округінен келген подполковник Ж.Нұрахметов, жедел-тыңшылық бөлімін полковник А.Рязанцев басқарды. Сондай-ақ, Түркістан әскери округі штабынан полковник В.Теребов (қару-жарақтар бөлімінің бастығы), Сирия Республикасынан полковник А.Чивилев және тағы басқа мамандар келді.
Жалпы, инженерлік әскерлер еліміздің Қарулы Күштерінде ерекше орын алады. Олар әскердің барлық түрлеріндегі соғыс қимылдары кезіндегі міндеттерді (бөгеттер жасау, қорғаныс шебін құру, өтпелер жасау және оларды жөндем қалпында ұстау, жолдар, көпірлер салу, т.б.) орындайтын арнаулы әскер саласының мамандары. Олар өздерінің міндеттеріне қарай жалпы (саперлер) және арнаулы (понтонды көпір салушылар, инженерлік құрылыс, бүркемелеу және т.б. жұмыстарын жүргізетін бөлімдер мен бөлімшелер) болып бөлінеді. Берілген міндеттерді мотоатқыштар, зымыран әскерлері, артиллерия, танк және тағы басқа әскер түрлерімен өзара қоян-қолтық араласып орындайды.
Айта кетейік, ұрыс кезінде олар инженерлік барлау жүргізеді. Басқару пункттерін жабдықтайды, миналандырылған жерден өтуге жол салады және минасыздандырады, өткелдерді ретке келтіреді, қарсыластың ядролық шабуылының зардаптарын жоюға қатысады және т.б. міндеттерді орындайды.
Бүгінде олар – ҚР Құрлық әскер құрамындағы арнайы әскерлер. Әскери істер ғылыми-техникалық прогреске байланысты қазіргі жағдайда арнайы әскерлердің маңызы өлшеусіз өсті. Құрлық әскерлерінің арнайы бөлімшелері мен бөлімдері терең және жан-жақты білімді әскерлері машық-дағдыны, тәртіптілікті, шыдамдылықты, білек күшін талап ететін қазіргі заманғы техникалармен жабдықталған. Олар қазір құрлық әскерлерінің ұрыс әрекетін және тіршілік әрекетін толығымен қамтамасыз етуде машықтанған мамандар.
Бірде бір әскери мәселе инженерлік қамтамасыз етусіз шешілмейді. Олар шабуылда әскерлердің жылжуын қамтамасыз етеді, жолдар салады, сулы тосқауылдан өтуді жабдықтайды, қарсыластарының бөгеттеріне өткелдер жасайды, минасыздандырады. Ал, қорғаныс кезінде инженерлік әскерлер қорғаныс шептерін тұрғызып, бөгеттер жасайды.
Бүгінгі таңда аталған әскерлерде 2 000-нан астам адам қызмет етеді. Әскери мамандардың құрамы Құрлық әскерлері Әскери институтының, 10228 әскери бөлімі базасындағы саперлік бригаданың түлектерімен толығып отырады.
Қазіргі бейбіт кезеңде олар түрлі техника мен жұмыс істеу дағдыларын шыңдап, қару-жарақтың жаңа түрлерін зерделейді, қажет болған жағдайда табылған жауынгерлік снарядтарды жою, миналарды залалсыздандыру жөніндегі жұмыстарды атқарады. Мәселен, инженерлік әскердің жеке құрамы 1994 жылы Алматы облысы, Талғар ауданындағы ауылдарды сел басу кезінде халыққа көмек көрсеткен.1997 жылы Семейде орман өртке оранғанда да олар қапы қалмады. Ал, 1998 жылы Алматы облысы, Кеген ауданында қыстың қыраулы күнінде жол салып, жергілікті тұрғындардың ризашылығына бөленген. Айта кетейік, инженерлік әскерлері жеке құрамының кәсіби даярлығы Тоқырау ауылына іргелес жатқан аумақта өрттің және оқ-дәрілер сақтайтын қойманың жарылу салдарынан болған апатта сынға түсті. Олар аумақты жарылғыш заттардан тазартып, оны залалсыздандырып, көзін жойды. Осы тапсырманы орындағаны үшін инженерлік әскерлері жауынгерлік ордендермен және медальдармен марапатталды.
2019-2020 жылдар аралығында инженерлік әскерлердің жеке құрамы Арыс қаласындағы өрт салдарын жою бойынша міндеттерді орындады. Саперлердің жұмысы бірінші кезекте барлық инфрақұрылым объектілерін қалыпты жұмыс істеуіне қайтару, сондай-ақ барынша қауіпсіздікті қамтамасыз ету және бейбіт халықтың өміріне қауіп төндірмеу мақсатында қаланы және елді мекендерге жақын орналасқан ұшып кеткен оқ-дәрілерден тазарту болды. Осылайша халықтың қауіпсіздігі қамтамасыз етілді.
Ал 2024 жылы олар көктемгі су тасқыны кезінде жергілікті тұрғындар мен шаруашылық жүргізуші ұйымдарға айтарлықтай көмек көрсетті. Понтон-көпір паркінің жиынтығынан Ақтөбе облысындағы Ойыл өзеніне және Солтүстік Қазақстан облысы мен Ақмола облыстарындағы Есіл өзеніне паромдық өткелдер орналастырылды.

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Вы не можете скопировать содержимое этой страницы